دانشگاه گیلان تحقیقات آفات گیاهی 2322-2409 15 4 2026 02 20 Combined effect of jasmonic and salicylic acids on resistance of different olive cultivars to the olive fruit fly (Bactrocera oleae) اثر ترکیبی اسید جاسمونیک و اسید سالیسیلیک روی مقاومت ارقام مختلف زیتون به مگس میوه زیتون (Bactrocera oleae) 25 39 9450 10.22124/iprj.2026.32510.1670 FA هاله فرد مسعود گروه گیاه‌پزشکی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران جبراییل رزمجو گروه گیاه‌پزشکی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران بهرام ناصری گروه گیاه‌پزشکی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران محمدرضا عباسی مژدهی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی گیلان، بخش گیاه‌پزشکی، رشت، ایران Journal Article 2025 12 10 In this study, the impact of the simultaneous foliar application of salicylic acid (SA) and jasmonic acid (JA) was assessed on phenolic compounds, chlorophyll, carotenoids, and infestation rates at various developmental stages of the olive fruit fly (<em>Bactrocera oleae</em>). This evaluation were conducted across three olive cultivars, including ‘Amigdalipholia’, ‘Fishomi’, and ‘Kalamata’, at the olive research station orchard loctated in Rudbar, Guilan Province, over two experimental years (2021–2022). The experiment was carried out using a factorial design that incorporated cultivar, treatment, and year. The treatments included jasmonic acid at concentrations of 1 and 2 mg L⁻¹, paired with salicylic acid at 1 and 2 mM, in addition to an untreated control. Fruit samples were collected at various growth stages, and infestation levels were documented at the egg, larval instars, and pupal stages. The application of the higher doses of both acids resulted in the most significant increase in total phenolic content, chlorophyll, and carotenoids in healthy fruits. For the infested fruits, this treatment also caused a notable decrease in infestation during the immature stages of the pest. Among the cultivars examined, ‘Amigdalipholia’ exhibited the most pronounced response to the treatments applied. A negative correlation was noted between the rise in phenolic and antioxidant compounds and the infestation by the olive fruit fly, indicating that the enhancement of these biochemical traits may aid in fruit resistance. The results of this study suggest that the combined use of SA and JA is an effective environmentally friendly strategy for improving host resistance and managing olive fruit fly populations in olive orchards. در این مطالعه، تاثیرات محلول‌پاشی هم‌زمان اسید سالیسیلیک (SA) و اسید جاسمونیک (JA) بر ترکیبات فنلی، کلروفیل، کاروتنوئید و میزان آلودگی به مراحل مختلف رشدی مگس میوه زیتون (<em>Bactrocera oleae</em>)  در سه رقم زیتون «آمیگدالیفولیا»، «فیشمی» و «کالاماتا» در باغ ایستگاه تحقیقات زیتون رودبار استان گیلان طی دو سال آزمایشی (۱۴۰۰–۱۴۰۱) بررسی شد. آزمایش به‌صورت فاکتوریل براساس رقم × تیمار × سال اجرا شد. تیمارها شامل اسید جاسمونیک با غلظت‌های 1 و 2 میلی‌گرم بر لیتر در ترکیب با اسید سالیسیلیک 1 و 2 میلی‌مولار به‌همراه شاهد بودند. نمونه‌برداری میوه در مراحل مختلف رشد انجام شد و میزان آلودگی در تخم، سنین مختلف لاروی و شفیره ثبت شد. ترکیب با دز بالاتر دو اسید بیشترین افزایش فنل کل، کلروفیل و کاروتنوئید را در میوه‌های سالم ایجاد کرد. در میوه‌های آلوده نیز این تیمار موجب کاهش معنی‌دار آلودگی در مراحل نابالغ آفت شد. در بین ارقام، رقم «آمیگدالیفولیا» بیشترین پاسخ به تیمارها را نشان داد. افزایش ترکیبات فنلی و آنتی‌اکسیدانی با کاهش آلودگی مگس میوه رابطه معکوس داشت که نشان می‌دهد ارتقای این ویژگی‌های بیوشیمیایی می‌تواند در مقاومت میوه نقش داشته باشد. یافته‌های این پژوهش نشان می­دهد که کاربرد هم‌زمان اسید سالیسیلیک واسید  جاسمونیک  به‌عنوان رویکردی زیست‌سازگار برای ارتقای مقاومت میزبان و مدیریت مگس میوه زیتون در باغ‌های زیتون  موثر است. https://iprj.guilan.ac.ir/article_9450_1e2f66a00a029d368fd1b55f07bd52b7.pdf